Дэлхийн банк 2026 оны аравдугаар сарын 17-нд Монгол Улс Олон улсын хөгжлийн ассоциацийн (IDA) хандивлагч орнуудын эгнээнд нэгдсэнийг зарлалаа. УИХ-аас тус санд 4.8 тэрбум төгрөг буюу ойролцоогоор 1.3 сая ам.долларын хувь нэмэр оруулах санхүүжилтийг улсын төсөвт тусган баталсны дараа ийнхүү мэдэгдсэн байна.
IDA нь дэлхийн хамгийн бага орлоготой улс орнуудад хөнгөлөлттэй зээл, буцалтгүй тусламж олгож, эдийн засаг, нийгмийн хөгжлийг дэмждэг Дэлхийн банкны байгууллага юм.
Монгол Улс тусламж хүртэгчээс хандивлагч болж байна
Дэлхийн банкны мэдээллээр Монгол Улс 1991 оноос хойш тус банкнаас 1.62 тэрбум гаруй ам.долларын хөгжлийн санхүүжилт авчээ. Энэхүү санхүүжилт нь зам тээвэр, хөдөөгийн хөгжил, эрүүл мэнд, боловсрол зэрэг олон салбарын төсөл, хөтөлбөрийг дэмжихэд чиглэж ирсэн байна.
Харин 2020 онд Монгол Улс IDA-ийн хөнгөлөлттэй санхүүжилт авах эрхтэй орнуудын ангиллаас гарч, 2024 онд дундаас дээш орлоготой орны ангилалд шилжжээ.Ийнхүү олон жилийн турш олон улсын хөгжлийн санхүүжилт хүртэж ирсэн Монгол Улс өнөөдөр бусад орны хөгжилд өөрийн хувь нэмрийг оруулах шинэ шатанд хүрч байна.
Иргэдэд ямар нөлөө үзүүлэх вэ?
Монгол Улс IDA-ийн хандивлагч орон болсноор олон улсын хамтын ажиллагаанд оролцох байр суурь, нэр хүндээ нэмэгдүүлэх боломжтой. Мөн бага орлоготой орнуудад боловсрол, эрүүл мэнд, дэд бүтэц, усан хангамж зэрэг салбарт үзүүлэх дэмжлэгийг нэмэгдүүлэхэд хувь нэмэр оруулна.
Гэхдээ энэ шийдвэр нь Монгол Улсын иргэдийн цалин, тэтгэвэр шууд нэмэгдэх, эсвэл татвар автоматаар өсөх нөхцөл биш юм. Харин улсын төсвөөс 4.8 тэрбум төгрөгийг олон улсын хөгжлийн санхүүжилтэд зориулж буй учраас уг зарцуулалтын үр өгөөж, төсвийн бусад хэрэгцээтэй хэрхэн уялдаж байгааг үнэлэх шаардлагатай.
Түүнчлэн Монгол Улс IDA-ийн хөнгөлөлттэй санхүүжилт авах ангиллаас гарсан нь Дэлхийн банкнаас цаашид санхүүжилт авах боломжгүй болсон гэсэн үг биш. Монгол Улс Дэлхийн банкны бусад санхүүжилтийн механизмаар дамжуулан хөгжлийн төсөл, хөтөлбөр хэрэгжүүлэх боломжтой хэвээр байна.
Хөгжлийн шинэ шатны илэрхийлэл
Монгол Улс IDA-ийн хандивлагч орнуудын эгнээнд нэгдсэн нь сүүлийн 35 жилийн эдийн засаг, нийгмийн хөгжлийн нэгэн чухал үйл явдал болж байна.
Гэхдээ энэ алхмын бодит ач холбогдлыг зөвхөн хандивлагч орон болсон гэдгээр бус, Монгол Улсын эдийн засгийн тогтвортой байдал, төсвийн зарцуулалтын үр ашиг, иргэдийн амьдралын чанарт үзүүлэх урт хугацааны нөлөөгөөр нь дүгнэх нь чухал юм.
Эх сурвалж: Дэлхийн банк
